m3

 

 

 

m5

 

m7

m9

m11

m13

m15

m17

m19

m21

m23

m26

 

 

 

m28

 

m30

m32

m34

m36

m38

m40

Archeologisch
Informatie
Punt

Dollardboezem

Arrangement

Boeken

In mei 2010 werd het Archeologisch Informatiepunt (AIP) Dollardboezem als laatste in een reeks van vijf in de provincie Groningen geopend. AIP’s zijn kleinschalige en laagdrempelige bezoekerscentra die vertellen over de ontstaansgeschiedenis van het Groninger kustgebied. De sfeervolle Oude Remise zal onderdak bieden aan dit AIP, dat in zijn vormgeving aansluit bij de industriële uitstraling van het gebouw. Het AIP zal de roerige geschiedenis verhalen van het landschap in het Dollardgebied.

Vóór de laatmiddeleeuwse inbraken, waardoor de Dollard ontstond, lag hier een uitgestrekt veengebied, dat door grootschalige ontginning in korte tijd tot grote bloei en welvaart was gebracht. Deze rijke streek verdween door problemen met afwatering, slecht onderhouden dijken en sluizen en een stijgende zeespiegel in combinatie met in hevigheid toenemende stormvloeden, stukje bij beetje in de golven. Deze landschappelijke, economische en maatschappelijke catastrofe heeft diepe sporen nagelaten. Een van de gevolgen was dat het oude middeleeuwse veenlandschap bedekt werd met een laag zeeklei.

Door opslibbing en inpolderingen ontstond een zeer vruchtbaar zeekleigebied, waar grote boerderijen de kans kregen om tot enorme welvaart te komen. De inzet van arbeiders voor lage lonen onder erbarmelijke omstandigheden zorgde ervoor dat er grote sociale spanningen ontstonden in de twintigste eeuw.

Door archeologisch onderzoek is de laatste decennia veel meer duidelijk geworden over het verloop van deze ontginningen, overstromingen, de menselijke invloed op deze catastrofes en de menselijke reactie erop, de inpolderingen en agrarische ontwikkeling nadien.

Het AIP Dollardboezem wordt gerealiseerd in de Oude Remise te Bad Nieuweschans en wordt geëxploiteerd door de Stichting Bruisend Bad Nieuweschans. Het AIP bestaat uit een laagdrempelig bezoekersinformatiecentrum waar informatiekasten en een interactieve dvd de bezoekers vertellen over de geschiedenis van de Dollard.

Het AIP Dollardboezem is een internationaal AIP: het verhaal van de Dollard speelt zich af aan beide zijden van de grens. Daarom zijn alle producten ook in het Duits en het Nederlands beschikbaar. Ook is dit AIP door Duits-Nederlandse samenwerking tot stand gekomen, waarin van Duitse zijde de Ostfriesische Landschaft participeert.

Het AIP Dollardboezem kwam tot stand door bijdragen van INTERREG IV A, Provincie Groningen, gemeente Oldambt en het Prins Bernhard Cultuurfonds. Stichting Vrienden van de Nieuwe Schans is verantwoordelijk voor de totstandkoming van het AIP; de Stichting Bruisend Bad Nieuweschans zal de exploitatie op zich nemen.

Op 17 februari 2010 om 12:00 uur ondertekenden de Gemeinde Saterland en de Stichting Vrienden van de Nieuwe Schans in het gebouw van de EDR in Bad Nieuweschans een samenwerkingsovereenkomst. Dit samenwerkingsverband moest leiden tot de realisering van een Historisch Informatiepunt (HIP) over het Johannieter kloosterwezen in Noordwest-Europa bij de Johanniter-Kapelle in Bokelesch en een Archeologisch Informatiepunt (AIP) over de Dollardboezem in de Oude Remise te Bad Nieuweschans. De EDR wil grensoverschrijdende projecten stimuleren en is de belangrijkste financier voor beide projecten. Daarnaast dragen ondermeer de Provincie Groningen en de gemeente Oldambt bij aan de realisering van het AIP.

Het AIP vertelt de roerige geschiedenis van het landschap in het Dollardgebied.
AIP

Behalve de informatie op panelen en in de kasten, bieden wij aan gezelschappen de mogelijkheid om op een groot scherm de bijhorende film te bekijken (duur ca. 30 minuten). Desgewenst kunnen wij u ook in contact brengen met een archeoloog/deskundige, die dieper ingaat op de achtergronden van de film en de expositie.In samenwerking met de Stichting Vrienden van de Nieuwe Schans zijn ook rondleidingen/dorpswandelingen mogelijk.

1. Ontvangst met koffie/thee en gebak uit eigen keuken, toegang tot het AIP en vertoning van de film. Vanaf 10 personen. € 5,50 p.p. (di-wo-do 12.00-17.00 uur, vr-za-zo 11.00-17.00 uur).Duur ca. 45/60 minuten.
 


2. Ontvangst met bruisend drankje, toegang tot het AIP en vertoning van de film, aansluitend 2-gangenlunch. Vanaf 15 personen, € 15,00 p.p.di-wo-do 12.00-14.00 uur, vr-za-zo 11.00-14.00 uur). Duur ca. 1,5 uur

Ook is er een fietsroute aan het AIP gekoppeld die bezoekers het landschap laat ervaren en langs interessante sporen uit een ver en minder ver verleden voert.

Veenkolonisten en kleiboeren in het Dollardgebied. H. Groenendijk en R. Bärenfänger (Profiel - Bedum, 2008).
b118a1

In deel 5 van de serie "Archeologie in Groningen" worden aan de hand van nieuwe onderzoeksresultaten zo'n vijf eeuwen Dollardgeschiedenis gepresenteerd. Het boek neemt u mee naar de meest noordoostelijke hoek van Nederland en een stukje Noordwest Duitsland. Hier kreeg aan het einde van de middeleeuwen de Dollard gestalte. Voordat het zeewater binnendrong waren het Wold-Oldambt en het Reiderland succesvolle veenontginningen. Over hun bewoners gaat dit boek, over hoe ze werden verdreven door het water en hoe hun nazaten weer terugkwamen om te boeren op het nieuw ingepolderd land.

Deel 1 t/m 5 zijn in De Oude Remise te koop: De AIP-themaboeken kosten € 14,50 per stuk

Het Hoogeland - Hart van De Ommelanden
Fivelboezem - De erfenis van een verdwenen rivier
Natte voeten, vette klei - Oostelijk Fivelingo en het water
Middag-Humsterland - Op het spoor van een eeuwenoud wierendenlandschap
Gelaagd landschap - Veenkolonisten en kleiboeren in het Dollardgebied.


Meer informatie over de AIP's vindt u bijvoorbeeld ook hier:

• Arte del Norte, over de totstandkoming van de AIP's in Groningen

• Het Verhaal van Groningen

• Het Ostfriesische Landschaft